Federal Meclis ve Federal Konsey nihayet vatandaşlık yasasında yapılacak reformu onayladı. Vatandaşlık yasasını modernize etmeyi amaçlayan yasa, son yıllarda azalan vatandaşlığa kabul rakamlarını durdurmayı hedefliyor. Bu amaçla, örneğin, gerekli ikamet süresi önemli ölçüde azaltılacak.
Çok iyi dil becerileri (C1 seviyesi) ve özellikle iyi bir lise bitirme belgesi gibi istisnai entegrasyon başarıları durumlarında, vatandaşlığa geçiş sadece üç yıl sonra mümkün olabilir. Değişikliklerin Mayıs veya Haziran 2024’te yürürlüğe girmesi bekleniyor (Federal Resmi Gazete’de yayımlanmasına bağlı olarak).
Bu makale, vatandaşlık yasasında yapılan değişikliklere genel bir bakış sunmaktadır.
Almanya’ya gelmeyi mi planlıyorsunuz yoksa zaten burada mısınız? Yeni bir ülkede yerleşmek birçok zorlukla karşılaşmanıza neden olur. En azından yasal engelleri aşmanıza yardımcı olmak istiyoruz. Deneyimli göçmenlik avukatları olarak, hayatınızın bu önemli aşamasında size destek oluyoruz. Ön görüşme için dilediğiniz zaman bizimle iletişime geçin!
Vatandaşlık Yasası (StAG) neyi düzenler?
Vatandaşlık Yasası ( StAG ) esasen kimin Alman vatandaşı olduğunu ve nasıl Alman vatandaşı olunabileceğini düzenler. StAG, 1 Ocak 2000 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Soy ilkesine (ius sanguinis) ek olarak, doğum hakkı vatandaşlığı (ius soli) ilkesi de getirilmiştir.
Soy ilkesi ve doğum yeri ilkesi
Doğum hakkı vatandaşlığı ilkesine göre, yabancı uyruklu anne babaların çocukları da Alman vatandaşlığı kazanabilir. Ancak, örneğin ABD’de olduğu gibi, bir çocuğun Almanya’da doğmuş olması tek başına Alman vatandaşlığı kazanması için yeterli değildir. Bir çocuk ancak belirli koşullar altında Alman vatandaşlığı kazanabilir.
Soy esasına göre, doğum yeri önemsizdir. Vatandaşlık yalnızca ebeveynlerin vatandaşlığına göre belirlenir. Bu ilkeye göre, vatandaşlık her iki ebeveynin vatandaşlığına göre de belirlenebilir. Bununla birlikte, çocuğun vatandaşlığının yalnızca annenin veya yalnızca babanın vatandaşlığına göre belirlenmesi de mümkündür.
Alman vatandaşlığının kazanılması
Alman vatandaşlığı edinmenin çeşitli yolları vardır. Alman Vatandaşlık Yasası’nın (StAG) 3. Bölümündeki yasal düzenlemeler birkaç olasılığı listelemektedir.
- doğum yoluyla
- beyan yoluyla
- çocukken evlat edinme yoluyla (Alman vatandaşları tarafından 18 yaşından önce evlat edinilme)
- vatandaşlığa kabul yoluyla
2024 yılında vatandaşlığa kabul konusunda neler değişecek?
Alman Federal Meclisi (Bundestag) , vatandaşlık yasasını modernize etme yasasını 19 Ocak 2024’te kabul etti. Federal Konsey (Bundesrat) ise yasayı 2 Şubat 2024’te onayladı. Dolayısıyla değişiklikler 2024 yılında yürürlüğe girebilir. Değişiklikler özellikle vatandaşlığa kabul ve gereklilikleriyle ilgilidir.
Bu makale, göçmenlik ve iltica hukuku konusunda uzman bir avukatın vatandaşlığa geçiş sürecinde size nasıl yardımcı olabileceğini açıklamaktadır.
Gerekli ikamet süresinin 5 yıla indirilmesi ve “turbo maddesi”
Daha önce vatandaşlığa geçmek isteyenlerin oldukça uzun bir süre beklemesi gerekiyordu. Alman Vatandaşlık Yasası’nın (StAG) 10. Bölüm 1. Paragraf 1. Cümlesine göre, genellikle sekiz yıllık yasal ikamet süresi şart koşuluyordu. Bu süre şimdi beş yıla indirildi.
Yeni bir özellik olarak, vatandaşlığa geçiş için hızlandırılmış bir madde getirildi. Daha önce, entegrasyon kursuna katılım, gerekli ikamet süresini yalnızca bir yıl azaltarak yedi yıla indirebiliyordu. Şimdi ise, belirli koşullar altında , vatandaşlığa geçiş sadece üç yıl sonra mümkün (§ 10 paragraf 3 StAG).
Bunun için özel entegrasyon başarılarının gösterilmesi gerekmektedir (§ 10 paragraf 3 no. 1 StAG). Bu tür özel entegrasyon başarıları, örneğin, üstün akademik veya mesleki performans, gönüllü çalışma ve özellikle iyi dil becerileri (C1 seviyesi) ile gösterilebilir. Özel entegrasyon başarılarının var olup olmadığı, kapsamlı bir değerlendirme çerçevesinde takdir yetkisine bağlı bir karar olarak değerlendirilmelidir.
Ayrıca, kişinin geçiminin güvence altına alınması gerekir (§ 10 paragraf 3 no. 2 StAG).
Eski misafir işçiler ve eski sözleşmeli işçiler için yardım tedbirleri
30 Haziran 1974 tarihine kadar işçi alımı ve yerleştirme anlaşması esasına göre eski misafir işçi olarak Almanya Federal Cumhuriyeti’ne giriş yapan kişiler ve 13 Haziran 1990 tarihine kadar eski sözleşmeli işçi olarak Doğu Almanya’ya giriş yapan kişiler için, yasa koyucu vatandaşlığa kabul sürecinde kolaylıklar getirmiştir.
Genel olarak vatandaşlığa kabul için ön koşul, sosyal yardım ödeneklerine başvurmadan geçimini sağlayabilme yeteneğidir. Bu şart, Alman Vatandaşlık Yasası’nın 10. maddesinin 1. fıkrasının 1. cümlesinin 3. bendi (a) uyarınca ), sosyal yardımlara (örneğin, Alman Sosyal Kanunu’nun II. Kitabı uyarınca vatandaşlık ödeneği) bağımlı olmamaları koşuluyla, eski misafir işçiler ve sözleşmeli işçiler için geçerli değildir.
Eski misafir işçiler ve sözleşmeli işçiler, günlük hayatta basit Almanca konuşabiliyorlarsa, B1 seviyesinde Almanca dil yeterliliğini kanıtlama zorunluluğundan muaftırlar (§ 10 paragraf 4 cümle 3 StAG). Hukuk ve sosyal sistem ile yaşam koşulları hakkında bilgi sahibi olduklarını kanıtlamaları da gerekmez (§ 10 paragraf 6 cümle 1 StAG).
Çifte vatandaşlıkla birlikte neler değişir?
Daha önce, vatandaşlığa kabul genellikle ancak başvuranın önceki vatandaşlığını kaybetmiş veya feragat etmiş olması durumunda mümkündü. Bu nedenle çifte vatandaşlık mümkün değildi (§ 10 paragraf 1 cümle 1 no. 4 StAG aF). Dolayısıyla, yabancı vatandaşlıktan feragat edilmeden vatandaşlığa kabul genellikle imkansızdı.
Bu düzenlemenin kaldırılmasıyla, önceki vatandaşlıklarından vazgeçmek istemeyen veya vazgeçemeyen kişiler de artık vatandaşlığa kabul edilebilecekler. Böylece çifte vatandaşlık mümkün hale geliyor. Gelecekte, bu durum tamamen menşe ülkenin vatandaşlık yasasının çifte vatandaşlığa izin verip vermemesine veya Alman vatandaşlığı edinmenin yabancı vatandaşlığın kaybına yol açıp açmamasına bağlı olacaktır.
Alman vatandaşları başka bir uyruk edindiklerinde, bundan sonra Alman vatandaşlıklarını kaybetmeden bunu yapabilecekler. Eski Alman Vatandaşlık Yasası’nın (StAG aF) 25. maddesi uyarınca alınan “vatandaşlıkta kalma izni” artık gerekli olmayacak. İlgili yasal düzenleme yürürlükten kaldırılacak.
Yetişkin çocuklara yönelik opsiyon kuralının kaldırılması
Aynı şekilde, Vatandaşlık Yasası’nın (StAG) 29. maddesi kapsamındaki ” seçenek kuralı” da kaldırılmıştır. Bu kurala göre, ebeveynleri yabancı uyruklu olan ve Almanya’da doğan çocuklar , Vatandaşlık Yasası’nın (StAG) 4. maddesinin 3. fıkrası uyarınca Alman vatandaşlığını da edinmişlerse, reşit olduklarında Alman ve yabancı uyruk arasında seçim yapmak zorundaydılar.
Artık böyle bir karara gerek yok ve çifte vatandaşlık mümkün.
Kendi geçimimi sağlayabilmem gerekiyor mu?
Alman vatandaşı olmak isteyen herkes kendi geçimini mali olarak sağlayabilmelidir. Bu, genel olarak sosyal yardımlardan yararlanmayı dışlar (§ 10 paragraf 1 cümle 1 no. 3 StAG). Eski misafir işçiler ve sözleşmeli işçiler için yapılan istisnaya ek olarak (§ 10 paragraf 1 cümle 1 no. 3 harf a) StAG), yasa iki istisna daha öngörmektedir:
Vatandaşlığa kabul, kişinin son 24 ay içinde en az 20 ay tam zamanlı olarak çalışmış olması halinde mümkündür (§ 10 paragraf 1 cümle 1 no. 3 b bendi) StAG). Ayrıca, eşi veya kayıtlı partneri son 24 ay içinde en az 20 ay tam zamanlı olarak çalışmış ve küçük bir çocukla birlikte aile biriminde yaşayan eşler ve kayıtlı partnerler için de vatandaşlığa kabul mümkündür (§ 10 paragraf 1 cümle 1 no. 3 c bendi) StAG).
Yeterli geçim imkanına sahip olma şartını içeren yeni düzenleme, daha önceki yasal duruma kıyasla bir bozulmayı temsil etmektedir; zira daha önce vatandaşlığa başvuran kişinin Alman Sosyal Güvenlik Kanunu’nun II. / XII . Kitabı uyarınca sosyal yardımlardan faydalanmakta kusurlu olup olmadığına bağlıydı. Bu düzenleme, hasta ve engelli kişileri vatandaşlıktan kalıcı olarak dışladığı için anayasaya aykırı olma olasılığı yüksektir.
Almanya’da doğan çocukların vatandaşlığa kabulü konusunda ne gibi değişiklikler oluyor?
Yabancı ebeveynlerden Almanya’da doğan çocukların doğum hakkı esasına (jus soli) göre Alman vatandaşlığı edinimi basitleştiriliyor. Jus soli edinimi için, Almanya’da doğan bir çocuğun ebeveyninin artık daha önce sekiz yıl olan süre yerine sadece beş yıl önceden Almanya’da ikamet ettiğini kanıtlaması gerekiyor (§ 4 paragraf 3 cümle 1 no. 1 StAG).
Çocuğun Alman vatandaşlığı kazanabilmesi için gereken bir diğer şart ise ebeveynlerden birinin süresiz oturma iznine (AB yasaları veya yerleşim izni yoluyla) sahip olmasıdır.
Vatandaşlığa kabul hangi durumlarda mümkün değildir?
Vatandaşlığa kabul için yeni bir şart getirildi: Vatandaşlığa başvuranların şu şartları yerine getirmesi gerekiyor.
- Nazi rejiminin adaletsizliği ve sonuçları konusunda Almanya’nın özel tarihsel sorumluluğu üzerine
- özellikle Yahudi yaşamını korumak için
- Milletlerin barış içinde bir arada yaşaması ve saldırgan bir savaş başlatmanın yasaklanması da dahil olmak üzere
Bu hedeflere bağlılıklarını beyan etmeleri gerekmektedir (§ 10 paragraf 1 cümle 1 no. 1a) StAG). Bu yükümlülük, bu hedefleri desteklemek amacıyla yapılan beyanın gerçek dışı olduğuna dair fiili göstergeler varsa vatandaşlığa kabulün engellenmesi anlamına gelir ( § 11 cümle 1 no. 1a StAG ).
Çok eşliliğin yasaklanması ve eşitliğe bağlılık
Ayrıca, vatandaşlığa kabulden dışlanmaya yol açan ek şartlar da getirilmiştir. Örneğin, birden fazla kadınla evlenmek vatandaşlığa kabulden dışlanmaya neden olur (§ 11, cümle 1, no. 3, harf a) StAG). Bu tür çok eşlilik Alman hukuk sistemine yabancıdır ve yasa koyucunun görüşüne göre, genellikle kadın ve erkek arasında eşitliğin tanınması konusunda şüpheler uyandırır.
Davranışları kadın ve erkek eşitliğine açıkça saygısızlık gösteren hiç kimse vatandaşlığa kabul edilemez (§ 11 cümle 1 no. 3 b bendi) StAG).
Vatandaşlığa kabulden muafiyet sağlayan bu iki madde, daha önce çok muğlak bir şekilde formüle edilmiş olan “Alman yaşam koşullarına entegrasyon” şartının (§ 10 paragraf 1 cümle 2 StAG aF) yerini almaktadır.
Yeni vatandaşlık yasası 2024 yılında ne zaman yürürlüğe girecek?
Şubat 2024 ortası itibarıyla, vatandaşlık yasasını modernize eden yasa Federal Konsey ve Federal Parlamento tarafından zaten onaylanmıştı. Yasanın 6. maddesinin 1. fıkrasına göre, değişiklikler Federal Resmi Gazete’de yayımlandıktan üç ay sonra yürürlüğe girecektir. Ancak yasa henüz Federal Resmi Gazete’de yayımlanmamıştır; bu da değişikliklerin en erken Mayıs 2024 sonuna kadar yürürlüğe girmeyeceği anlamına gelmektedir.
Desteğe mi ihtiyacınız var? Size yardımcı olmak ve sorularınızı yanıtlamak için buradayız. Bize e-posta yoluyla: kontakt@ra-maibaum.de adresinden veya telefon yoluyla: +49 (0) 221 598 13 595 numarasından ulaşabilirsiniz.
Çözüm:
- Vatandaşlık yasasını modernize eden yasa, 19 Ocak 2024’te Bundestag tarafından kabul edildi. Bundesrat ise yasayı 2 Şubat 2024’te onayladı. Federal Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından yasa üç ay sonra yürürlüğe girecek. Dolayısıyla planlanan yürürlüğe giriş tarihi Mayıs sonu veya Haziran 2024 olarak öngörülüyor.
- Vatandaşlığa kabul süreci hızlandırılıyor: Vatandaşlığa kabul için gerekli ikamet süresi 8 yıldan 5 yıla indiriliyor ve “turbo madde” adı verilen bir uygulama getiriliyor. Belirli koşullar altında, vatandaşlığa kabul işlemi sadece 3 yıl sonra gerçekleşebilecek.
- Doğum yeri esasına dayalı vatandaşlık edinimi kolaylaştı: Yabancı uyruklu kişilerin Almanya’da doğan çocukları artık daha hızlı bir şekilde vatandaşlığa kabul edilebiliyor. Almanya’da yasal olarak ikamet etme şartı 8 yıldan 5 yıla indirildi.
- Misafir işçi kuşağının yaşam başarıları tanınmaktadır: Eski misafir işçiler ve sözleşmeli işçiler, Almanca dil yeterliliğini kanıtlama zorunluluğundan muafiyet ve geçim şartının kaldırılması da dahil olmak üzere, vatandaşlığa kabulde kolaylıklardan yararlanmaktadır.
- Genel olarak çoklu vatandaşlık mümkün olmalıdır: Vatandaşlığa geçişin ancak önceki vatandaşlıktan vazgeçilmesi şartıyla mümkün olması kuralı kaldırılacak ve çifte vatandaşlığa izin verilecektir.
- Çocuklar için tercih kuralı yok: Yetişkin çocuklar için geçerli olan tercih kuralı kaldırıldı ve çocuklar için de çifte vatandaşlık mümkün hale getirildi.
- Alman tarihine ve Yahudi yaşamının korunmasına bağlılık: Vatandaşlığa kabul şartları, Almanya’nın tarihi sorumluluğuna, Yahudi yaşamının korunmasına ve kadın-erkek eşitliğinin tanınmasına bağlılığı içerecek şekilde genişletilmiştir.
SSS:
Yeni vatandaşlık yasası ne zaman yürürlüğe girecek?
Vatandaşlık Kanununun Modernizasyonu Hakkındaki Kanun’un 6. maddesinin 1. fıkrasına göre, değişikliklerin Federal Resmi Gazete’de yayımlanmasından üç ay sonra yürürlüğe girmesi gerekmektedir. Kanun henüz yayımlanmadığı için, Mayıs 2024 sonunda yürürlüğe girmesi beklenmektedir.
Ön görüşme süresinin uzunluğuyla ilgili ne gibi değişiklikler var?
Vatandaşlığa kabul için gerekli ikamet süresi sekiz yıldan beş yıla indirildi. “Hızlandırıcı madde” ise belirli koşullar altında sadece üç yıl sonra vatandaşlığa kabul edilmeyi mümkün kılıyor. Bu, olağanüstü entegrasyon çabalarının gösterilmesini gerektiriyor.
Eski misafir işçiler ve sözleşmeli işçiler için hangi yardım önlemleri mevcuttur?
Eski misafir işçiler ve sözleşmeli işçiler, Almanca dil yeterliliğini kanıtlama ve yeterli geçim kaynağı gösterme zorunluluğundan muafiyet de dahil olmak üzere, basitleştirilmiş vatandaşlık prosedürlerinden yararlanmaktadır.
Çifte vatandaşlık almak artık mümkün mü?
Evet, çifte vatandaşlık mümkündür çünkü önceki vatandaşlıktan feragat etme şartı kaldırılmıştır. Ancak bu, menşe ülkenin düzenlemelerine, özellikle de vatandaşlığa geçmenin o ülkenin vatandaşlığının kaybına yol açıp açmadığına bağlıdır.
Yabancı uyruklu anne babadan Almanya’da doğan çocuklar için neler değişecek?
Doğum hakkına dayalı Alman vatandaşlığı edinimi (jus soli) basitleştiriliyor. Artık ebeveynlerden birinin Almanya’da daha önce sekiz yıl ikamet ettiğini kanıtlaması yeterli olurken, şimdi bu süre sadece beş yıla indirildi.
Vatandaşlığa kabul için hangi yeni şartlar getirildi?
Vatandaşlığa kabul için yeni şartlar getirildi; bunlar arasında Almanya’nın tarihi sorumluluğuna bağlılık, Yahudi yaşamının korunması, kadın ve erkek arasında eşitliğin tanınması ve çok eşliliğin yasaklanması yer alıyordu.
Vatandaşlığa kabul hangi durumlarda mümkün değildir?
Örneğin, belirli hedeflere yönelik beyan edilen bağlılığın gerçekte yanlış olduğuna dair somut kanıtlar varsa, vatandaşlığa kabul mümkün olmaz. Ayrıca, çok eşlilik veya cinsiyet eşitliğine saygısızlık gibi bazı davranışlar da dışlanmaya yol açar.
Görsel kaynakları: Christian Horz | Canva.com
